یا مَنْ اِسْمُهُ دَوآءٌ وَ ذِکْرُهُ شِفآءٌ یا مَنْ یَجْعَلُ الشِّفاءَ فیما یَشاءُ مِنَ الاَْشْیاءِ
راهنمای بیمار ترومبوز ورید عمقی ( لخته شدن خون در سیاهرگ ها ی عمقی)
شرح بیماری:
بیماری است که طی آن یک لخته خون در یک ورید تشکیل می شود و ممکن است باعث انسداد نسبی یا کامل جریان خون شود. معمولاً ساق یا پایین شکم را درگیر میکند ولی گاهی سایر وریدهای بدن را مبتلا می.کند در افراد بالای ۶۰ سال شایع تراست.
ورید: ورید یا سیاهرگ به رگی گفته می شود که خون را از اندام ها برای تبادل اکسیزن جمع آوری و به قلب می برد .
علایم شایع:
شدت علائم در زمان بروز ترومبوز وریدی عمقی بستگی به ناحیه درگیر و وسعت لخته ایجاد شده دارد ولی به طور کلی این علایم شامل:
- تورم و درد در ناحیه ای که توسط ورید تخلیه میشود (معمولا مچ پا، ساق یا ران )
- تورم در اندام تحتانی در زیر لخته را که به انگشتان پا گسترش می یابد.
- حساسیت به لمس و قرمزی نواحی آسیب دیده
- ناراحتی و درد در راه رفتن که با استراحت بهبود نمی یابد
- درد هنگام بلند کردن اندام تحتانی و خم کردن پا
- تب
- افزایش ضربان قلب
علل:
عواملی که ممکن در ایجاد لخته ورید عمقی دخالت داشته باشند شامل :
- تجمع خون در ورید که ممکن است پس از استراحت طولانی در بستر به دنبال جراحی در اثر بیماریهایی مانند حمله قلبی سکته مغزی، یا شکستگی استخوان به وجود آید.
عوامل افزایش دهنده احتمال خطر ابتلاء به بیماری عبارتند از :
- افراد بالای ۶۰ سال
- چاقی
- استفاده قرصهای هورمونی استروژنی ضد بارداری خوراکی یابرای جایگزینی پس از یائسگی
- جراحی، ضربه و شکستگی
- بارداری
- سرطان
- لخته خون داخل وریدهای عمقی
- اختلالاتی چون نارسایی قلبی، سکته مغزی و بیماری غلظت خون
عوارض احتمالی:
عارضه ای که در این بیماری ممکن است در صورت عدم درمان و یا درمان با تأخیر در فرد ایجاد شود آمبولی ریه (حرکت لخته خون به ریه و آسیب آن ) می باشد.
تشخیص و درمان:
پزشک معالج شما جهت تشخیص و درمان بیماری اقدامات زیر را انجام می دهد:
- آزمونهای تشخیصی میتوانند شامل و نوگرافی( رادیوگرافی ورید)
- سونوگرافی
دارودرمانی :
- دارو درمانی استفاده از دارو های رقیق کننده لخته خون
داروها:
پزشک معالج جهت درمان دارویی ممکن است از دسته داروهای مختلف استفاده نماید که این داروها شامل:
- ضد انعقاد وریدی برای پیشگیری از گسترش لخته ها ممکن است داروهای حل کننده لخته تجویز شوند که به طور فعال لخته ها را حل میکنند.
- ضد انعقادهای خوراکی ممکن است به مدت ۶ ماه یا بیشتر تجویز شوند.
- برای به حداقل رساندن خطر آمبولی آزمایشات خونی برای پایش غلظت ضد انعقاد انجام می گیرد.
فعالیت:
- در زمانی که لخته ورید عمقی در شما ایجاد شده است لازم است که در مورد فعالیت خود موارد زیر را رعایت نمائید:
- استراحت در بستر تا رفع تمام علایم ،التهاب در هنگام استراحت حرکت دادن عضلات پا ، خم کردن مچ پا و تکان دادن انگشتان پا را تبدیل به عادت خود کنید.
- از جورابهای کشی طبی مناسب یا بانداژهای کشی استفاده کنید ولی از بند جوراب یا جوراب کشباف بلند استفاده نکنید.
- در هنگام نشستن به مدت طولانی پاها را بلند تر از باسن قرار دهید.
رژیم غذایی:
فردی که مبتلا به ترومبوز ورید عمقی میشود رژیم غذایی خاصی ندارد مگر با تجویز پزشک
در چه شرایطی به پزشک مراجعه نمایید؟
- خونریزی غیر منتظره از هر مکان
- درد قفسه سینه
- سرفه خونی
- تنگی نفس
- افزایش ضربان قلب
- افت فشار خون
تداوم یا افزایش تورم و درد علی رغم درمان در صورت علائم جدید و غیر قابل توجیه شده اید در صورت بروز عوارض جانبی استفاده از دارو
پزشک تایید کننده : آقای دکتر احسان کسرایی متخصص قلب و عروق
منبع : ویراست پانزدهم 2022 برونر سودارث
تاریخ بازنگری : خرداد 1403
واحد آموزش بیمارستان قدس
