راهنمای بیمار
لوله گذاری داخل قفسه سینه چست تیوب
شرح بیماری:
ریه توسط پرده ای به نام جنب محافظت می شود که دارای دو لایه و یک فضا به نام فضای جنب می باشد.
- لایه جنب احشایی که به ریه چسبیده است.
- لایه دیواره قفسه سینه یا جداری که به استخوان قفسه سینه چسبیده است.
فضای جنب بین دولایه پرده جنب قرار دارد و حاوی ۲ تا ۵ سی سی مایع می باشد وجود این مایع به حرکت ریه ها بدون سایش در حین تنفس کمک می کند. ورود کمی از هوا خون و یا چرک ناشی از آسیب یا در حین عمل جراحی به فضای جنب از باز شدن کامل ریه ها جلوگیری می نماید.
چست تیوب یا لوله داخل قفسه سینه چیست ؟
لوله قفسه سینه یا چست تیوب یک لوله پلاستیکی انعطاف پذیراست که به یک محفظه وصل می شود وهیچ ارتباطی بین درون این لوله و هوای بیرون وجود ندارد. درون این محفظه باید آب مقطر استریل و یا سرم نمکی ریخته شود به طوری که قسمت انتهایی لوله ۲ سانتی متر زیر سطح آب قرار گیرد. گذاشتن چست تیوب اجازه م یدهد تا تخلیه مایعات از فضای جنب صورت گیرد با تخلیه مایع فشار داخل قفسه سینه به فشار طبیعی برگشته و در نتیجه تبادل گاز مناسب صورت میگیرد و تنفس بیمار راحت میشود.
کاربردهای چست تیوب:
مواردی که پزشک لازم است برای شما چست تیوب قرار دهد:
- تجمع هوا در فضای جنب
- تجمع خون در فضای جنب
- تجمع چرک در فضای جنب
- تجمع مایع سروزی یا آبکی غیر التهابی
- تجمع انواع دیگر مایع در فضای جنب
مواردی که نباید از چست تیوب استفاده کرد؟
مواردی که پزشک نمیتواند برای شما از چست تیوب استفاده نماید:
- اختلالات انعقادی
- عدم همکاری بیمار
- فتق دیافراگم یا بیرون زدگی پرده جداکننده قفسه سینه از شکم
- زخم های قبلی در فضای جنب که باعث چسبندگی های شدید شود.
مراحل تعبیه لوله قفسه سینه:
جهت قرار دادن لوله قفسه سینه مراحل زیر انجام میشود :
بسته به وضعیت ،بیمار گذاشتن چست تیوب ممکن است در کنار بستر بیمار انجام شود در شرایط بدون بیهوشی پزشک با استفاده از داروی بی حسی موضعی منطقه مورد نظر در قفسه سینه را بی حس و با استفاده از یک برش کوچک در فضای بین دنده ا ی سوم یا چهارم لوله قفسه سینه را وارد فضای جنب می نماید. این کار باید با دقت و سریع انجام شود. لوله به جای خود بخیه می شود سپس گاز وازلین در محل قرار گرفتن لوله گذاشته می شود تا محل ورود لوله "کاملا بسته شود. بعد با گازهای استریل و چسب محل لوله پانسمان می گردد. قرار دادن لوله قفسه سینه باید به روش استریل انجام شود.
مراقبتهای قبل از گذاشتن لوله:
قبل از گذاشتن لوله قفسه سینه جهت راحتی خود و کمک و همکاری با پزشک موارد زیر را رعایت نمائید:
- آرامش و خونسردی خود را حفظ نمایید.
- در صورتی که نگران هستید با پرستار یا پزشک خود صحبت نمایید.
- پرستار با توضیح روش به آرامش شما کمک خواهد کرد.
- از شما و همراهانتان رضایت نامه انجام عمل گرفته میشود.
- طاقباز بخوابید و به سمت پهلوی مخالف منحرف شوید و دست سمت مبتلا را بالای سر خود قرار دهید.
- علائم حیاتی شامل فشار خون و تنفس و ضربان قلب به طور مرتب چک و بررسی میشود.
- در طول انجام عمل از حرکتهای ناگهانی و سرفه و تحرک بپرهیزید.
- ممکن است به شما داروهای آرامبخش داده شود تا آرام و خواب آلود شوید.
- قبل و بعد از انجام عمل گرافی قفسه سینه گرفته می شود تا محل چست تیوب و نتیجه کار ارزیابی شود.
- برای شما سرم وصل شده و برای پیشگیری از عفونت طبق دستور پزشک آنتی بیوتیک تزریق میشود.
مراقبتهای بعد از تعبیه لوله قفسه سینه:
- بعد از قرار دادن لوله قفسیه سینه جهت بهبودی بهتر و سریعتر موارد زیر را رعایت نمائید:
- از خوابیدن بروی لوله و جمع شدن لوله و کشیدن آن خودداری نمایید.
- مرتب سرفه و تنفس عمیق انجام دهید.
- حتما محفظه جمع شدن مایعات در سطح پایین تر از محل گذاشتن لوله باشد.
- در هنگام خارج شدن از تخت و یا انتقال و جابجایی برای احتیاط کلمپ یا گیره لوله را ببندید.
- در صورت جدا شدن لوله از محفظه جمع شدن مایع حتما" باید گیره لوله قفسه سینه بسته شود.
- درصورت وجود لخته در طول لوله تخلیه محفظه جمع کردن مایع عوض می شود.
- برای جلوگیری از عفونت روزانه پانسمان اطراف لوله قفسه سینه تعویض و اطراف لوله تمیز می گردد.
- کمر خود را راست و صحیح نگه دارید و بازو و شانه خود را حرکت دهید تا گرفتگی ایجاد نشود.
شرایط خارج کردن چست تیوب:
زمانی که شرایط زیر در شما ایجاد شود پزشک اقدام به خارج نمودن لوله قفسه سینه مینماید:
- بهبود وضعیت تنفسی و سهولت درنفس کشیدن
- شنیده شدن صداهای تنفسی توسط پزشک
- تعداد تنفس کمتر از ۲۴ باردردقیقه
- کم شدن میزان مایع خارج شده و خون
- توقف بالا و پایین رفتن مایع در محفظه جمع شدن مایع در حین بازدم و سرفه
مراقبتهای قبل از خروج چست تیوب:
قبل از خروج لوله قفسه سینه جهت همکاری با پزشک و پرستار موارد زیر را رعایت نمائید:
- خروج چست تیوب فقط چند ثانیه زمان میبرد.
- جهت کاهش درد به شما ۳۰ دقیقه قبل از خارج کردن لوله داروی مخدر تزریق می گردد.
- در صورتی که به مخدر حساسیت دارید به پزشک یا پرستار اطلاع دهید.
- به پهلو یا حالت نیمه نشسته قرار داده میشوید.
- آرامش و خونسردی خود را حفظ نمایید.
مراقبتهای بعد از خروج لوله:
بعد از خارج نمودن لوله قفسه سینه موارد زیر را جهت جلوگیری از ایجادعوارض و خطرات رعایت نمائید.
- بعد از کشیده شدن بخیه های لوله یک نفس عمیق بکشید و تا زمان خروج لوله ها توسط پزشک نفس خود را نگهدارید.
- پزشک با قرار دادن چند عدد گاز وازلین و گاز در محل کشیده شدن چست تیوب با چسب پانسمان را ثابت می کند.
- پانسمان قفسه سینه را بررسی کرده و خروج هر نوع مایع چرکی و خیس شدن پانسمان را به پرستار گزارش دهید.
- پانسمان محل چست تیوب را تا معاینه مجدد توسط پزشک باز نکنید.
- یک گرافی قفسه سینه از شما گرفته میشود تا پزشک مطمئن شود لوله در زمان نامناسب خارج نشده و یا ورود تصادفی هوا به داخل فضای جنب صورت نگرفته است.
- صداها و عملکرد تنفسی شما توسط پزشک بررسی می گردد.
- در صورت وجود نشانه های عفونت مانند تب و قرمزی محل تعبیه لوله به پزشک مراجعه نمایید.
عوارض و خطرات:
پس از خارج نمودن لوله قفسه سینه ممکن از عوارض زیر ایجاد شود:
- عفونت
- خونریزی
- مشکلات تنفسی و تنگی نفس
- عکس العمل ها به داروها ادم ریوی
- آسیب به کبد طحال و یا دیافراگم و حتی آئورت و قلب اگر) لوله پایین تر از حفره جنب گذاشته شود
- هماتوم یا خونریزی زیر پوستی
- اضطراب و سرفه پس از حذف حجم زیادی از مایع
- آمفیزم یا وجود هوا در زیر پوست
در چه شرایطی به پزشک مراجعه نمایید؟
- در زمان تعیین شده توسط پزشک جهت بررسی ریه ها و محل لوله قفسه سینه
- تب یا افزایش درجه حرارت بدن بیشتر از ۳۷/۸
- تنگی و سختی نفس
- قرمزی و وجود ترشح چرکی از اطراف محل خروج لوله
پزشک تائید کننده : دکتر سعید حیدری متخصص و جراح عمومی
منبع: برونر و سودارث 2022
تاریخ بازنگری : خرداد 1403
واحد آموزش بیمارستان قدس
نشانی اراک - خیابان فلسطین - کدپستی ۹۵۸۶-۷-۳۸۱۴۱
تلفن های تماس: ۵-۳۲۲۲۸۰۶۱
نمابر: ۳۲۲۲۲۷۹۶
