یا مَنْ اِسْمُهُ دَوآءٌ وَ ذِکْرُهُ شِفآءٌ یا مَنْ یَجْعَلُ الشِّفاءَ فیما یَشاءُ مِنَ الاَْشْیاءِ
شرح شکستگی:
ساعد دو استخوان بنام رادیوس یا زند بالایی و اولنا یا زند پایینی دارد .اگر سر پا بایستیم و دستهای خود را در کنار تنه خود آویزان کنیم بطوریکه کف دستها به طرف جلو باشد استخوانی از ساعد که به تنه نزدیک تر است را اولنا و به استخوانی که از تنه دورتر است استخوان رادیوس میگویند .شکستگی ساعد ممکن است بصورت شکستگی یکی از استخوان رادیوس یا اولنا بوده و یا ممکن است هر دو استخوانها شکسته شوند. در هر صورت درمان آن یکسان است.
علل شکستگی ساعد:
شکستگی استخوانهای ساعد می تواند به علت ضربه غیر مستقیم ایجاد شود مانند زمانی که فرد در حین زمین خوردن دستش را حائل قرار داده و با کف دست زمین میخورد و یا ممکن است ضربه مستقیم باشد مانند زمانی که با چوبدستی محکم به ساعد کوبیده می شود.
انواع شکستگی ساعد:
- شکستگی عرضی مایل یا چند قطعه ای
- شکستگی مارپیچی که در اثر نیروی چرخشی غیر مستقیم مانند سقوط روی دست ایجاد میشود.
علائم و نشانه ها:
فردی که دچار شکستگی ساعد میشود علائم زیر در فرد بروزمی نماید:
- ضعف و کرختی انگشتان دست
- درد شدید در ناحیه
- در لحظه شکستگی بیمار صدا و احساس خرد شدن چیزی را در ساعد خود تجربه می کند و به دنبال آن نیز اصطکاک دو قطعه شکسته را در بازو به شکل ناراحت کننده ای ، توام با درد ذکر میکند.
- عدم حرکت انگشتان دست
- تورم و کبودی ناحیه شکستگی
- تغییر شکل و کجی ناشی از شکستگی
تشخیص شکستگی ساعد:
پزشک جهت تأئید شکستگی اقدامات تشخیصی زیر را انجام میدهد:
- گرفتن شرح حال معاینه بالینی و بررسی توانایی فرد در باز کردن انگشتان
- رادیوگرافی ساده
درمان شکستگی:
به دنبال شکستگی ساعد پزشک اقدامات درمانی زیر را انجام می دهد:
بدون عمل جراحی:
- در اکثر موارد میتوان این شکستگی را بدون عمل جراحی و با استفاده از گچگیری درمان نمود. گچ معمولا بعد از شش هفته خارج می.شود. پس از خارج کردن گچ، مچ دست بیمار قدری محدودیت حرکت خواهد داشت در این زمان بیمار باید تحت نظر پزشک معالج یا فیزیوتراپ نرمش های خاصی را برای افزایش دامنه حرکتی مچ دست و تقویت عضلات ساعد انجام دهد.
عمل جراحی:
در صورت وجود موارد زیر جهت درمان شکستگی از عمل جراحی استفاده می شود:
- اگر شکستگیها متعدد باشند.
- عروق آسیب دیده باشد.
- فرد بسیار چاق باشد.
- شکستگی از نوع باز باشد.
- درمان غیر جراحی منجر به جوش خوردن نشده باشد.
- جابه جایی قطعات شکستگی زیاد باشد .
در روش معمول طی عمل جراحی دو قطعه شکسته در مجاورت یکدیگر قرار گرفته و با پیچ و پلاک ثابت می.شود. در موارد خاص میله های داخل استخوان یا ثابت کنندههای خارجی برای بیحرکت نمودن قطعات شکسته در وضعیت اصلاح شده استفاده می شود.
عوارض شکستگی ساعد:
به دنبال شکستگی ساعد عوارض زیر در فرد ممکن است بروز نماید:
- عوارض پوستی بر اثر پاره شدن پوست روی استخوان و عوارض عروق و عصبی
- جوش نخوردن شکستگی
- بد جوش خوردن شکستگی
- دست بیمار متورم و دردناک، قرمز و گرم شده و پوست روی آن براق میشود.
مراقبتهای قبل از جراحی :
- در صورت داشتن حساسیت دارویی یا غذایی تیم درمان را در جریان قرار دهید.
- ناشتا بودن قبل از عمل (8 تا 12 ساعت) قبل از عمل چیزی میل نکنید . با توجه به بیهوشی و اثر داروها باید معده خالی باشد تا از برگشت محتویات آن به مسیر های هوایی جلوگیری شود)
- در صورت مصرف داروهای رقیق کننده خون از همان زمان ابتدای مراجعه به پزشک و تنظیم زمان عمل در مطب نوع داروهای مصرفی را اعلام نمائید.
- مصرف داروهای فشار خون با مقدار اندک آب پس از کسب اجازه از پزشک قبل از عمل بلامانع است .
- شب قبل عمل استحمام نموده و موهای ناحیه جراحی را شیو نمائید.
- زیورآلات و دندان مصنوعی خود را قبل از عمل خارج نمائید.
- آرامش و خونسردی خود را حفظ نموده و به جراح خود اعتماد نمائید.
- جهت بهبود ترمیم محل جراحی بهتر است از یک ماه قبل عمل استعمال دخانیات را قطع نمائید.
- مدارک پزشکی و تصویر برداری اگر موجود است به همراه داشته باشید.
- یک نفر از بستگان درجه یک ، ولی قانونی جهت امور احتمالی و اخذ رضایت آگاهانه به همراه داشته باشید.
رژیم غذایی:
فردی که دچار شکستگی ساعد میشود لازم است رژیم غذایی خود را به صورت زیر تنظیم نماید:
- برای تسریع التیام بافت نرم و ،استخوان رژیم غذایی پرپروتئین و پرکالری استفاده کنید.
- جهت پیشگیری از یبوست از رژیم پرفیبر میوه ها و سبزیجات حاوی سبوس و مایعات فراوان استفاده کنید.
- صرف سبزیجات و مرکبات و آب میوه های تازه حاوی ویتامین C میتواند به بهبود سریعتر زخم کمک کند.
- از مصرف موادی که موجب دفع کلسیم از ادرار میشود مانند مواد کافئین دار قهوه و نوشابه مشروبات الکلی گوشت قرمز خودداری نمایید.
فعالیت:
فردی که دچار شکستگی ساعد شده است لازم است فعالیت خود رابه صورت زیر تنظیم نماید:
- سعی کنید هر چه سریع تر از تخت خارج شوید
- از انجام ورزشهای سنگین و ورزشهایی که احتمال ضربه به محل شکستگی یا سقوط وجود دارد خودداری نمایید.
- با اجازه پزشک میتوانید ورزشهای سبک مانند پیاده روی انجامدهید.
در چه شرایطی به پزشک مراجعه نمایید؟
- در فواصل منظم و مشخص شده توسط پزشک جهت ادامه درمان
- در صورت داشتن گچ با مشاهده علائم زیر
- درد شدید در اندامهای صدمه دیده که با ضد دردهای معمولی تسکین نیابد
- گز گز و مور مور انتهای اندام مبتلا
- سردی، رنگ پریدگی و یا کبودی انگشتان در انتهای عضو گچ گرفته شده
- هر گونه ترک، شکستگی یا نرمی در گچ
- افزایش ورم انگشتان دست حتی پس از قراردادن عضو گچ گرفته بالاتر از قلب
- بوی غیر طبیعی یا نا مطبوع و یا ترشح از گچ
- در صورت انجام عمل جراحی و وجود زخم با مشاهده علائم زیر:
- درد و قرمزی در محل زخم
- ترشح چرکی از زخم
- تب و لرز
بی اشتهایی
پزشک تاییدکننده :دکترمحسن پارسی خامنه جراح و متخصص ارتوپدی
منبع : ویراست پانزدهم 2022 برونر سودارث
تاریخ بازنگری : خرداد 1403
واحد آموزش بیمارستان قدس