یا مَنْ اِسْمُهُ دَوآءٌ وَ ذِکْرُهُ شِفآءٌ یا مَنْ یَجْعَلُ الشِّفاءَ فیما یَشاءُ مِنَ الاَْشْیاءِ
آنژیوگرافی چیست؟
روشی است که برای تشخیص بیماریهای انسدادی عروق، بخصوص عروق خونرسان قلب استفاده میشود.در این روش تشخیصی با تزریق ماده حاجب به داخل عروق مشاهده جریان خون در رگهای قلب و گرفتگی آن امکان پذیر می گردد.قلب ماهیچه ی حیاتی بدن است ، عمل اصلی قلب پمپاژ خون به ریه ها و تمام اعضای بدن است . عروقی که خون را به قلب برای تامین اکسیژن و انرژی کافی جهت پمپ کردن می رساند ،شریان کرونری نام دارند .پلاک های کلسترول شریان کرونررا باریک تر می کند ، شریان باریک شده اجازه نمودهد خون کافی عبور کند و کاهش جریان خون ، قلب رابه سمت حمله ی قلبی و تخریب بافت قلب هدایت می کند.آنژیوگرافی قلب تنها تست قابل اعتماد ی است که با دقت وضعیت رگ های خونرسان قلب را نشان می دهد و امکان درمان و باز کردن رگها نیز وجود دارد .
ماده حاجب چیست؟
این ماده معمولاً از جنس ید میباشد و برای بدن ضرری ندارد مگر اینکه فرد بیماری کلیوی یا سابقه حساسیت داشته باشد که می بایست قبل عمل به پزشک معالج اطلاع دهید . پس از عمل ماده حاجب بدون هیچ مشکلی از طریق کلیه ها به وسیله ادرار دفع می گردد.
قبل از آنژیوگرافی چه اقداماتی لازم است انجام گیرد؟
- شب قبل استحمام نموده و موهای ناحیه عمل (کشاله ران و یا مچ دست ) و اطراف آن ناحیه تناسلی را بتراشید.
- از ساعت 4 ساعت قبل چیزی ازراه دهان نخورید.
- تخلیه مثانه قبل از رفتن به آنژیوگرافی لازم است.
آنژیوگرافی در کجا انجام میگیرد؟
آنژیوگرافی در اتاق خاصی که برای این منظوردر نظرگرفته شده است انجام میگیرد، این اتاق شبیه اتاق عمل است و به آن کت لب می گویند. جهت تزریق ماده حاجب از ناحیه مچ دست و یا کشاله ران استفاده خواهد شد .
پزشک در حین عمل آنژیوگرافی چه کارهایی انجام می دهد؟
شما به عنوان یک مددجو در روی تخت راحت و آرام دراز میکشید و از یک ماده بی حس کننده موضعی در کشاله ران و یا مچ دست شما استفاده میشود و هیچ گونه دردی احساس نمیکنید و پزشک کار خود را انجام میدهد.
پزشک یک لوله سیمی شکل بسیار نازک را از طریق مچ دست ویا کشاله ران وارد شریانهای بدن شما میکند تا زمانی که این لوله سیمی نازک به رگهای قلب برسد. پس از تزریق ماده حاجب از مسیر عکس گرفته میشود و به این ترتیب اگر در عروق قلب گرفتگی وجود داشته باشد میتوان آن را تشخیص داد.
در حین آنژیوگرافی ممکن است پزشک تصمیم بگیرد گرفتگی عروق را با فنر (استنت) باز کند .بالن در محل انسداد باد می شود و با کنار زدن پلاکت ها خون بیشتری در شریان (رگی که خون پر اکسیژن و تمیز را از قلب به اندام ها می برد ) جریان می یابد .سپس بالن خالی و خارج می گردد.فنر یک لوله از جنس فلز است که برای جلوگیری از عود مجدد تنگی در محل تعبیه می گردد.
ممکن است حین عمل احساس گرما یا تهوع داشته باشید این به علت تزریق ماده حاجب میباشد.بعد از عمل کاتتر (لوله سیمی ) خارج می گردد و برای جلوگیری از ایجاد خونریزی لازم است به مدت چند ساعت بی حرکت بمانید و البته برروی مچ دست نوار دستبندی برای ایجاد فشار قرار داده می شود که پس از اطمینان از عدم خونریزی خارج می کردد و در ناحیه کشاله ران کیسه شنی قرار داده خواد شد.
اگر درد سینه دارید حتماً گزارش کنید.
بعد از انجام آنژیوگرافی باید چند ساعت بی حرکت در تخت بمانید تا دچار خونریزی نشوید.
بعد از آنژیوگرافی چه اتفاقی می افتد؟
در ناحیه مچ دست ویا کشاله ران شما یک پانسمان وجود دارد که روی آن یک یا دو کیسه شن گذاشته میشود این کیسه های شن به شما کمک میکند که رگ بسته بماند تا دچار خونریزی نشود.
هر زمان که وارد بخش شدید به مدت یک ساعت هیچ چیزی از راه دهان نمیتوانید بخورید بعد از آن میتوانید مایعات مصرف کرده و اگر مشکلی نداشتید میتوانید خوردن مواد دیگر را آغازکنید.( با دستور پرستار)
در صورت مشاهده علائم زیر حتماً پرستار بخش رادر جریان بگذارید:
- احساس گرمی در محل آنژیوگرافی که میتواند دلیل خونریزی باشد.
- احساس سردی و گزگز در پای مربوطه
- احساس سردی و بی حالی
- حالت تهوع
نکات قابل توجه :
در صورت نداشتن محدودیت مصرف مایعات ، مایعات کافی میل نمائید .
در 24 ساعت اول از انجام رانندگی بپرهیزید .
تا دو هفته از بلند کردن اجسام سنگین بپرهیزید .(دوتا سه کیلوگرم )
در صورت بروز خونریزی در محل انجام، با یک گاز تمیز بر روی ناحیه فشار مستقیم وارد نموده و چند دقیقه فشار دهید و در صورت عدم قطع خونریزی به بیمارستان مراجعه نمائید.
از مصرف غذاهای چرب و سرخ شده و حاوی نمک خودداری نمائید.
داروهای تجویز شده بخصوص پلاویکس و یا سایر داروهای رقیق کننده خون دقیقا و تاکیدا طبق دستور پزشک و تا زمان صلاحدید ایشان مصرف شود و خودسرانه قطع نشود.
استحمام فردای روز عمل بلامانع است .
