یا مَنْ اِسْمُهُ دَوآءٌ وَ ذِکْرُهُ شِفآءٌ یا مَنْ یَجْعَلُ الشِّفاءَ فیما یَشاءُ مِنَ الاَْشْیاءِ
راهنمای بیمار وقفه تنفسی
شرح بیماری:
آینه به معنی توقف تنفسی است به طور طبیعی نوزادان دارای تنفس دوره ای هستند بدین صورت که بدنبال چند تنفس سریع یک مرحله توقف تنفس وجود دارد که بیشتر از ۲۰ ثانیه طول نمی کشد. در صورتی که مدت آپنه طولانی شود و همراه با کاهش تعداد ضربان قلب و تغییر رنگ پوست باشد ، غیر طبیعی محسوب شده و باید بدنبال علت آن بود.
علت آپنه:
از مواردی که منجر به بروز آپنه میشود میتوان به موارد زیر اشاره نمود:
- نوزاد نارس یا تولد در ۳۰ هفته یا کمتر :مغز نارس که کنترل کننده تنفس است ضعیف بودن عضلات بینی ،عضلات دهان و عضلات حلق سر بزرگ نوزاد و ضعیف بودن عضلات گردن نوزاد از مهمترین علل آپنه نوزادی است.
- عفونت و نارس بودن ریه ها
- عفونت خونی و کم خونی
- مشکلات مغزی و خونریزی داخل مغزی، داروها، تشنج
- تغدیه با دهان و احتمال پریدن شیر در ریه
- کاهش گلوکز یا قند و کلسیم، کاهش یا افزایش سدیم افزایش یا کاهش درجه حرارت محیط
- افت فشارخون افزایش فشارخون، نارسایی قلب
علائم و نشانه ها:
نوزادی که دچار آپنه میشود علایم زیر در او مشاهده میشود:
- کاهش تعداد ضربان قلب
- تغییر رنگ پوست
- قطع تنفس بیشتر از ۲۰ ثانیه
تشخیص آینه:
جهت تشخیص آپنه در نوزاد به موارد زیر باید دقت نمود:
- مشاهده علائم آپنه توسط مادر
- در بیمارستان وقتی تنفس نوزاد قطع شد یا ضربان قلب کاهش یافت علامت هشدار دستگاه کنترل کننده که به نوزاد وصل است به صدا در می آید و پرستار را آگاه و پرستار را آگاه می کند. پرستار علت را بررسی کند و نوزاد را از نظر وجود آینه مشاهده می کند.
اقدام مناسب در زمان آپنه:
زمانی که نوزاد دچار آپنه میشود لازم است اقدامات زیر انجام داده شود:
- خونسردی خود را حفظ کنید و نگران نباشید.
- در هنگام قطع تنفس هرگز نوزاد تکان داده نشود.
- پشت یا کف پای نوزاد را به آرامی مالش دهید یا نوازش کنید با این کارها نوزاد را تشویق میکنید تا دوباره نفس بکشد.
- جهت شروع درمان به پزشک مراجعه نمایید.
- درصورت قطع تنفس به دنبال استفراغ سر نوزاد را به یک طرف برگردانیدوتحریک تنفسی شود و نوزاد گریه کند.
- درمان آپنه:
با توجه به شدت بروز آپنه در نوزاد پزشک درمانهای زیر را جهت بیمار برنامه ریزی می نماید تنها درمان حقیقی آپنه زمانی است که نوزاد شما رشد کرده و بزرگ شود.
- در برخی نوزادان از داروهایی مانند آمینوفیلین و کافئین استفاده می شود این داروها مغز نوزاد را تحریک می کنند تا نوزاد دوباره نفس بکشد.
- برای ورود و دادن هوای بیشتر به ریه ها دو لوله باریک و نرم کوتاه در بینی نوزاد قرار داده میشود و از طریق آنها هوا یا اکسیژن داده می شود و کمک می کند راههای هوایی بینی وگلو بازبمانند و همچنین باعث میشود هوای بیشتری در ریه باقی بماند.
- زمانیکه اکسیژن خون نوزاد خیلی پایین است می توان از این روش برای دادن اکسیژن نیز استفاده کرد.
- وقتی فاصله آپنه های نوزاد کمتر شود نشانه بهبودی آپنه نوزاد است و اکسیژن و داروی آپنه قطع میشوند.
عوارض ناشی از آینه:
در چه شرایطی به پزشک مراجعه نمایید؟
در صورت مشاهده علائم آپنه نوزادی موارد زیر را ثبت کنید تا بتوانید اطلاعات دقیقی به پزشک بدهید:
- زمان آینه
- دفعات آپنه
- طول مدت آینه
- وضعیت قبل و بعد از آینه
- اقداماتی که جهت برگشت تنفس نوزاد انجام داده اید.
- جهت ادامه درمان
- جهت انجام معاینات دوره ای
پزشک تایید کننده : خانم دکتر افسانه آخوند زاده
منبع : برونر و سودارث 2022
تاریخ بازنگری خرداد 1403
واحد آموزش بیمارستان قدس
نشانی اراک - خیابان فلسطین - کدپستی ۹۵۸۶-۷-۳۸۱۴۱
تلفن های تماس: ۵-۳۲۲۲۸۰۶۱ نمابر: ۳۲۲۲۲۷۹۶
