یا مَنْ اِسْمُهُ دَوآءٌ وَ ذِکْرُهُ شِفآءٌ یا مَنْ یَجْعَلُ الشِّفاءَ فیما یَشاءُ مِنَ الاَْشْیاءِ
تاکی پنه (تندی تنفس زودگذر نوزادی)
شرح بیماری:
تاکی پنه به معنای تعداد تنفس بالا می باشد. این اختلال ناشی از تاخیر در باز جذب مایع باقی مانده از زمان جنینی در ریه ها است. این وضعیت ممکن است با شروع زود هنگام همراه باشد که گاهی با توکشیدگی قفسه سینه یا ناله در هنگام بازدم و گاه کبودی که با مقدار کم اکسیژن برطرف می شود مشخص می شود. این اختلال ظرف چند روز پس از تولد خود به خود از بین می رود. (به طور کلی تعداد تنفس بیش تر از 60 نفس در دقیقه بلافاصله و یا چند ساعت پس از تولد را گویند.)
علل:
- زایمان سزارین بدون شروع درد زایمانی
- نوزادان نارس
- نوزادانی که با ضعف تنفسی متولد شده اند.
- وزن بالای نوزاد
- دیابت مادر
- زایمان سریع
علائم:
- تنفس سریع و زیاد ( بیش از 60 بار در دقیقه)
- تو کشیدن قفسه سینه در هنگام بازدم که بلافاصله بعد از زایمان شروع می شود
- کبودی خفیف پوست
- صدای ناله هنگام بازدم
تشخیص:
- آزمایشهای خون
- کشت خون
- سنجش اکسیژن خون
- عکس ساده قفسه سینه
ممکن است از روشهایی مانند سونوگرافی ریه و یا اکوکاردیوگرافی نیز برای بررسی بیمار استفاده شود.
درمان:
پزشک با توجه به شدت بیماری اقدامات درمانی زیر را جهت بیمار انجام می دهد:
تاکی پنه خفیف اغلب طی ۴ ساعت اول پس از تولد زمانی که باقیمانده مایع ریه بازجذب میشود بهبود می یابد.
در تاکی پنه متوسط بهبودی معمولا ظرف دو الی سه روز صورت می گیرد.
رژیم غذایی:
رژیم غذایی را در نوزادی که دچار تاکی پنه گذرا می باشد به صورت زیر تنظیم نمائید:
با توجه به اینکه این بیماران حرکات روده ای ضعیف دارند تغذیه از راه دهان را تا بهبود وضعیت تنفسی به تاخیر انداخته و با استفاده از مایعات داخل وریدی و یا دادن شیر از راه لوله تغذیه میشوند.
پیشگیری:
جهت پیشگیری از تاکی پنه گذرا در نوزادان اقدامات درمانی زیر را انجام دهید:
- پیشگیری از سزارین انتخابی تا قبل از اینکه سن بارداری به ۳۹هفته یا بعد از آن برسد.
- انجام اقداماتی به منظور تسریع در بلوغ جنین در صورتیکه قبل از هفته ۳۹ بارداری انجام زایمان ضروری باشد.
- ترک سیگار و الکل در دوران بارداری
- استفاده از رژیم غذایی سالم در بارداری
در چه شرایطی به پزشک مراجعه نمایید؟
در موارد زیر لازم است به پزشک مراجعه نمائید:
پزشک تایید کننده :دکترافسانه آخوندزاده فوق تخصص نوزادان
منبع : ویراست پانزدهم 2022 برونر سودارث
تاریخ بازنگری : خرداد 1403
واحد آموزش بیمارستان قدس
