یا مَنْ اِسْمُهُ دَوآءٌ وَ ذِکْرُهُ شِفآءٌ یا مَنْ یَجْعَلُ الشِّفاءَ فیما یَشاءُ مِنَ الاَْشْیاءِ
اختلال زجر تنفسی نوزادان
شرح بیماری:
سندرم زجر تنفسی نوزاد یک اختلال ریوی است که به طور عمده نوزادان نارس را مبتلا می کند و باعث افزایش مشکلات تنفسی در نوزاد می شود. سورفکتانت ماده ای که باعث کشش سطحی در ریه ها شده و از این طریق باعث می شود دیواره حبابچه ها روی هم نیفتد. ایجاد مقادیر کامل و رسیده سورفکتانت بعد از هفته ۳۵ در ریه به وجود می آید.
علل:
از عللی که موجب ایجاد زجر تنفسی در نوزاد می شود به موارد زیر می توان اشاره نمود:
زجر تنفسی به علت کمبود سورفاکتانت ریوی ایجاد می شود. این ماده کشش سطحی داخل کیسه های هوایی را کاهش می دهد و باعث میشود به راحتی پر از هوا شوند. در سندرم دیسترس تنفسی کیسه های هوایی دچار کلابه و روی هم خوابیدن می شوند و مانع تنفس مناسب نوزاد می گردند. علایم معمولا مدت کوتاهی پس از تولد ظاهر شده و به طور پیشرونده و شدیدتر می شوند.
فاکتورهای خطر:
سندرم زجر تنفسی در نوزادان دارای فاکتورهای خطر به صورت زیر میباشند:
- نوزاد نارس
- دیابت در مادر
- چند قلویی
- استرس حین زایمان
علایم:
نوزادی که به زجر تنفسی مبتلا می شود دارای علائم زیر است:
- حرکات تنفسی غیر طبیعی
- برادی پنه (کاهش تعداد تنفس)
- تاکی پنه افزایش تعداد تنفس)
- لرزش پره های بینی
- ایست تنفسی
- ادم دست و پا
- سیانوز (کبودی) پوست و غشای مخاطی
- تورفتگی بین دنده ها.
عوارض:
از عوارضی که به دنبال سندرم زجر تنفسی در نوزاد ایجاد می شود به موارد زیر میتوان اشاره نمود:
- روی هم افتادگی قسمتی از یک ریه یا همه آن به علت نفوذ هوا به داخل ریه
- مشکلات قلبی
- مشکلات تنفسی
- مشکلات چشمی و گاها کوری
- لخته شدن خون در داخل عروق
- تاخیر تکامل ذهنی به علت آنوکسی
- نرسیدن اکسیژن به سلولهای مغز یا خونریزی مغزی
رژیم غذایی:
به دنبال سندرم زجر تنفسی در نوزاد مبتلا در رژیم غذایی بیمار توصیه های زیر مد نظر گرفته شود:
- در نوزادان با وضعیت بالینی پایدار توصیه می شود تغذیه روده ای با حداقل مقدار ممکن در نظر گرفته شود در این بیماران تغذیه درمانی گاواژ یا تغذیه از شیر مادر به علت خطر آسپیراسیون ممنوع می باشد.
- پس از ترخیص تغذیه با شیر مادر و طبق آموزشهای لازم توصیه می شود.
در چه شرایطی به پزشک مراجعه نمایید؟
- کبودی پوست بخصوص لبها و اندام های انتهایی
- زیادی سرعت تنفس
- ناله و حرکت پره های بینی
- فرو رفتن نواحی بین دنده ها و زیر جناغ
پزشک تایید کننده : افسانه آخوند زاده
منبع : ویراست پانزدهم 2022
تاریخ بازنگری : خرداد 1403
واحد آموزش بیمارستان قدس