یا مَنْ اِسْمُهُ دَوآءٌ وَ ذِکْرُهُ شِفآءٌ یا مَنْ یَجْعَلُ الشِّفاءَ فیما یَشاءُ مِنَ الاَْشْیاءِ
سقط فراموش شده
شرح بیماری:
سقط جنین پدیده ای نسبتاً رایج است که در ۱۰ تا ۲۰٪ بارداری ها رخ می دهد. بیشتر سقط ها در سه ماهه اول حاملگی رخ می دهد و پس از آن این میزان به سرعت کاهش می یابد . علت بروز سقط جنین همیشه مشخص نیست ولی در ماه های اول حاملگی تقریباً در همه موارد مرگ جنین قبل از سقط جنین صورت می گیرد. به این دلیل بررسی علل سقط جنین شامل تعیین علت مرگ جنین در صورت امکان است.
سقط فراموش شده( Missed abortion):
سقط فراموش شده یکی از انواع سقط جنین است که علی رغم سپری شدن مدت طولانی از مرگ جنین محصولات حاملگی دفع نمی شود و ممکن است به مدت چند هفته در رحم باقی بمانند. در سقط فراموش شده با پسرفت علایم حاملگی روبه رو هستیم.
علل:
از علل شایعی که منجر به سقط میشود میتوان به موارد زیر اشاره نمود:
- ناهنجاریهای ارثی و ژنتیکی جنین
- عفونتهای مادری به ویژه سرخجه تب مالت و عفونتهای مقاربتی
- بیماری هایی نظیر سل، سرطان، افزایش فشارخون، بیماری کلیوی
- بیماری های غدد نظیر کم کاری تیروئید، دیابت قندی
- مصرف سیگار ،الکل
- داروهای ضد بارداری
- سموم محیطی نظیر سرب، آرسنیک
- جنین از لحاظ ژنتیک یک عامل خارجی برای مادر است و بدن مادر علیه آن آنتی بادی ساخته و جنین را دفع می نماید. در یک بارداری طبیعی جفت آنتی بادی های متوقف کننده می سازد که مانع دفع جنین می شود.
- ناهنجاریهای شکلی رحم، وجود فیبروم یا چسبندگی رحم
علائم و نشانه ها:
فردی که دچار سقط فراموش شده است علائم زیر در او بروز می نماید:
- محو شدن تدریجی علایم حاملگی مانند دردناک شدن و بزرگی سینه ها و...
- منفی شدن تست حاملگی
- اندازه رحم بزرگتر نشده بلکه ممکن است کوچکتر شود.
- از دست دادن چند کیلو وزن در اغلب زنان
- احساس سنگینی در لگن
- وجود ترشحات مهبلی آبکی و قهوه ای رنگ ( به رنگ خون مانده )
تشخیص:
پزشک جهت تشخیص اقدامات تشخیصی زیر را جهت بیمار انجام می دهد:
- معاینه لگن توسط پزشک برای تعیین سایز رحم و میزان باز شدن دهانه رحم
- سونوگرافی شکمی و واژینال برای تعیین وجود ضربان قلب جنین و میزان رشد جنین
- آزمایشات خونی نظیر تست حاملگی (BHCG) برای تعیین احتمال وجود بقایای جفت پس از سقط
- آزمایشات بافتی برای تشخیص قطعی سقط جنین
درمان:
در بیشتر بیماران سقط خودبه خود صورت می گیرد اما ممکن است زمان بر بوده و برای بیمار از نظر روانی مشکل ساز شود. از این رو تخلیه رحم به روش کورتاژ یا تحریک زایمان با دارو انجام می گیرد.
با جراحی کورتاژ بافتهای باقیمانده در رحم خارج و جلوی خطرعفونت گرفته می شود.
گروه خونی RH چک شود و در صورت RH منفی مادرو مثبت پدر باید آمپول روگام تزریق گردد.
فعالیت:
فردی که جنین خود را سقط نموده است لازم است فعالیت خود را به صورت زیر برنامه ریزی نماید:
- تا حد ممکن تا ۴۸ ساعت بعد از سقط فعالیت هایتان را کم کنید واستراحت نمایید.
- از انجام ورزشهای سنگین خودداری نمایید.
- از برقراری رابطه جنسی تا ۲ هفته پس از سقط خودداری کنید.
رژیم غذایی و تغذیه:
در زمانی که فرد سقط جنین نموده است رژیم غذایی خود را به صورت زیر تنظیم نماید:
- اگر خونریزی و انقباضات رحمی شدید باشد، تنها مصرف مایعات توصیه می شود
- پس از سقط رژیم غذایی در جهت تقویت فرد تنظیم شود.
عوارض سقط جنین:
- به دنبال سقط جنین عوارض زیر در فرد ممکن است بروز نماید:
- خونریزی
- سوراخ شدن رحم حین عمل خارج کردن بقایای جفت و صدمه به ارگان های مجاور
- عفونت های رحمی و لگنی
- چسبندگی داخل رحم
در چه شرایطی به پزشک مراجعه نمایید؟
در صورت مشاهده علائم سقط فراموش شده مانند وجود لکه بینی بدون درد در دوران بارداری فوراً زن باردار را نزد پزشک ببرید. در صورت توصیه پزشک به استراحت در منزل به محض افزایش میزان خونریزی یا ادامه خونریزی تا دو هفته بعد از عمل کورتاژ باید تحت نظر باشید و در صورت بروز عوارض احتمالی مانند تب ،لرز خونریزی شدید و درد
پزشک تایید کننده : خانم دکتر سپیده ربیعی جراح و متخصص زنان و زایمان
منبع : ویراست پانزدهم 2022 برونر سودارث
تاریخ بازنگری خرداد 1403
واحد آموزش بیمارستان قدس