یا مَنْ اِسْمُهُ دَوآءٌ وَ ذِکْرُهُ شِفآءٌ یا مَنْ یَجْعَلُ الشِّفاءَ فیما یَشاءُ مِنَ الاَْشْیاءِ
راهنمای بیمار آسپیراسیون موکونیوم
شرح بیماری :
مکونیوم به مواد زائد هضم نشده مایع آمنیوتیک می گویند. (ماده ای که جنین در آن شناور است و از هفته ۱۰ جنینی در روده جنین تشکیل میشود. ماده ی سبز تیره یا قهوه ای روشن که ممکن است قبل از تولد حین و بعد از تولد توسط نوزاد دفع شود). اگر جنین پیش از تولد به هر علتی تحت فشار باشد و به وی اکسیژن کافی نرسد، دریچه مقعد جنین شل شده و مکونیوم وارد مایع آمنیوتیک می گردد و اگر بلع مایع حاوی مکونیوم انجام گیرد و واردریه شود، التهاب ریه ها و ذات الریه ایجاد میشود.در نوزادان کم وزن دفع مکونیوم کمتر اتفاق میافتد.
علل:
از عللی که در ایجاد تیک مکونیوم دخالت دارند به موارد زیر میتواناشاره نمود:
- جدا شدن زوردرس جفت
- انسداد بند ناف
- پارگی کیسه مایع آمنیوتیک
- پایین افتادن فشار خون مادر
- زایمان طول کشیده بیشتر از ۲۴ ساعت
- زایمان طبیعی با کمک دستگاه مانند واکیوم
علائم:
در صورتی که مکونیوم وارد ریه نوزاد شده باشد علائم زیر می شود:
- سختی ،تنفس تنفس غیر منظم و ضعیف
- تعداد زیاد تنفس عضلات شل و ضعیف
- سیاه بودن و کبودی نوزاد متولد شده
تشخیص:
موارد زیر در تشخیص تیک مکونیوم به پزشک کمک مینماید:
مشاهده مایع آمنیوتیک آغشته به مکونیوم در زمان تولد نوزادو پوست نوزاد آغشته به مکونیوم
رادیوگرافی از قفسه سینه شیرخوار در گرافی نقاطی خشن و درشتو نا منظم دیده می شود.
مراقبت و درمان:
جهت مراقبت و درمان در بیماران که تیک مکونیوم دارند اقدامات زیر را انجام می گردد:
بهتر است برای تمام نوزادانی که با دفع مکونیوم متولد شده اند، لوله معده گذاشته و محتویات معده را تخلیه کرد تا از ورود مواد به ریه نوزاد جلوگیری کند.
اکسیژن درمانی تا زمانی که پوست نوزاد به رنگ طبیعی برگردد، انجام میشود.
درجه حرارت محیط نگهداری نوزاد در حد ۳۲ تا ۳۴ درجه میباشد و از کاهش درجه حرارت بدن نوزاد جلوگیری می شود.
آنتی بیوتیک تزریقی جهت جلوگیری از عفونت ریه داده می شود.
نوزادانی که بهبودی می یابند ممکن است به مدت چند روز یا چندهفته تعداد بالای تنفس داشته باشند
عوارض:
کمبود اکسیزن خون نوزاد
عفونت ریه در نوزاد
مراقبتهای پس از ترخیص :
پس از اطمینان از بهبود پزشک نوزادان ، کودک شما را ترخیص می نماید .لطفا موارد زیر را مورد لحاظ قرار دهید:
آرامش و خونسردی خود را حفظ نموده و استرس نداشته باشید.درصورتیکه نوزاد تند تند نفس می کشد و یا ناله تنفسی دارد و یا اطراف و خود لبها تیره شده است و یا دمای بدن نوزاد افت کرده است و یا تب دار است بلافاصله به پزشک خود اطلاع داده و یا نوزاد خود را به مرکز درمانی ببرید.
شیر مادر بهترین گزینه تغذیه ای می باشد.
از تحریک بیش از حد نوزاد خود بپرهیزید ولی آرام آنرا لمس نمائید.
محیط منزل عاری از دود سیگار باشد و با افراد محدودی در ارتباط باشد .
سر نوزاد کمی بالاتر از سطح صاف باشد تا وضعیت تنفس بهتر شود .
انجمن علمی آموزش پزشکی ایران
منابع برونر سودارث 2022
پزشک تایید کننده :دکترافسانه آخوند زاده
واحد آموزش بیمارستان فوق تخصصی قدس
خرداد1403
